ชุมชนบ้านกู่   หมู่ที่ 1, 14  ต.กู่ อ.ปรางค์กู่ จ.ศรีสะเกษ

ประวัติความเป็นมาของชุมชนบ้านกู่

ชุมชนชาวกูยบ้านกู่  เป็นชุมชนแห่งการเรียนรู้ เป็นชุมชนแห่งการพัฒนา และเป็นชุมชนแห่งการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม บ้านกู่เป็นหมู่บ้านที่มีการก่อตั้งมาช้านานเป็นระยะเวลาประมาณเกือบสามร้อยกว่าปี จากการบอกเล่าของผู้สูงอายุในหมู่บ้าน ชุมชนชาวกูยบ้านกู่ได้อพยพมาจากบ้านอาเลา ไม่ทราบแน่ชัดว่ามาจากอำเภออะไร ผู้ที่อพยพมาก่อตั้งเป็นคนแรกคือ “ตาโก” เนื่องจากทำเลของหมู่บ้านอยู่ติดสระน้ำหรือสระกู่  พื้นที่เป็นเนินสูง  สภาพรอบหมู่บ้านมีเนินดินคล้ายกำแพงกั้นเรียกว่า “คูเมือง” เหมาะแก่การตั้งรกรากที่อยู่อาศัย สภาพภายในหมู่บ้านการปลูกสร้างบ้านหรือ ที่อยู่อาศัยจะปลูกลักษณะติดกันเหมือนเป็นการเกาะกลุ่มกันอยู่ บ้านแต่ละหลัง  หลังคาบ้านแทบจะซ้อนกัน ทางเดินแต่ละซอยกว้างแค่เกวียนผ่านเข้าออกได้  หรือให้วัวควายเดินเข้าคอกได้ก็พอ  ซึ่งคนโบราณมักจะทำคอกวัวคอกควายไว้ใต้ถุนบ้านและเนินดินที่คล้ายกำแพงหมู่บ้านจะอยู่รอบนอก   การทำนาแต่ก่อนนั้นต้องใช้ควายไถและได้ขี้ควายใช้เป็นปุ๋ยคอกอย่างดีไปใส่นาข้าว ชาวกูยบ้านกู่ทุกหลังคาเรือนจึงต้องมีควายไว้ใช้งาน “ตาโก” เป็นคนกลุ่มแรกที่ตั้งรกรากและสืบทอดลูกหลานมาจน ถึงปัจจุบัน และมีวัดบ้านกู่เป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ

อัตลักษณ์ของชุมชนบ้านกู่

“ปรางค์กู่คู่บ้าน สระกู่คู่เมือง ลือเลื่องวัฒนธรรม เลิศล้ำสามัคคี  มีวงมโหรี  ผลิตข้าวเกษตรอินทรีย์  ของดีหลวงปู่งาม”  ปราสาทปรางค์กู่  ภาษากูยเรียกว่า “เถียด เซาะโก” สร้างเมื่อ สมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 สมัยขอมเรืองอำนาจ สันนิษฐานว่าสร้างเพื่อใช้เป็นเทวสถาน ในสภาพที่ล้อมรอบด้วยสระน้ำปรางค์กู่ เป็นศาสนสถานที่ได้รับอิทธิพลศิลปะเขมร  ตั้งอยู่ทางด้านทิศตะวันตกของหมู่บ้าน ลักษณะเป็นปราสาท  3 หลัง สร้างเป็นแนวเรียงหน้ากระดานจากทิศใต้ไปทิศเหนือ ตั้งอยู่บนฐานที่สร้างด้วยหินศิลาแลงทั้งหมด  ยอดปราสาทเป็นบัวตูมมีลักษณะเช่นเดียวกันกับปราสาทศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์ ปราสาทปรางค์กู่นั้นยังเป็นสถานที่ที่ชุมชนชาวกูยให้ความเคารพนับถือเป็นอย่างยิ่ง หากมีกิจกรรมในหมู่บ้าน หรือศาสนพิธีต่าง ๆ  ก็จะมีการนำเครื่องเซ่นไหว้มาบอกกล่าวที่ปราสาทปรางค์กู่ให้รับทราบ ซึ่งชาวกูยบ้านกู่ได้สมมติชื่อวิญญาณที่สิงสถิต ณ ปราสาทกู่ว่า “ปู่พัทธเสน”  วัฒนธรรมชาติพันธุ์และอัตลักษณ์ของชาวกูยคือ ภาษาพูดเฉพาะถิ่น การแต่งกาย     วิถีชีวิต ชุดผ้าไหมลายลูกแก้วเฉพาะถิ่น มีปราสาทขอมโบราณ มีงานประเพณีหวัวบุญเบิกฟ้า ขึ้น 3 ค่ำ มหัศจรรย์เดือน 3 ที่โดดเด่นประจำจังหวัดศรีสะเกษ วัฒนธรรมของชาวกูยบ้านกู่ยังมีความสำคัญและมีคุณค่าต่อการดำเนินชีวิตของคนในชุมชนอย่างมาก

แหล่งท่องเที่ยวและผลิตภัณฑ์โดยชุมชน

นอกจากบ้านกู่จะมีศาสนาสถานโบราณแล้ว ยังมีวัฒนธรรมและแหล่งเรียนรู้การทอผ้าไหมลายลูกแก้ว การย้อมสีธรรมชาติ การทำเครื่องจักสานและไม้กวาดต้นตาล การเลี้ยงกบ การทำดอกลำดวนจากรังไหม และการทำขนมไปรกะซังขนมพื้นถิ่นของชาวกูยบ้านกู่ ให้ศึกษาเยี่ยมชมและยังสามารถเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ผ้าไหมทอมือลายลูกแก้วย้อมสี

ข้อมูลการติดต่อ :

  • บ้านกู่  หมู่ที่ 1,14  ต.กู่ อ.ปรางค์กู่ จ.ศรีสะเกษ
  • สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอปรางค์กู่ โทรศัพท์  045697445

Leave a Reply